काठमाडौं, भदौ २० – अमेरिकामा १० लाख डलर ठगी गरेर नेपाल आएका एक व्यक्तिलाई विशेष अदालतले १५ वर्षपछि सम्पत्ति शुद्धीकरणको आरोपमा दोषी ठहर गरेको छ । चिठ्ठाको पैसा ठगी गरेर नेपाल फर्किएका पंकज जोशीलाई विशेष अदालतले सम्पत्ति शुद्धीकरण मुद्दामा दोषी ठहर गरेको छ ।
विशेष अदालतका अध्यक्ष टेकनारायण कुँवर, सदस्यहरु तेजनारायण सिंह राई र रितेन्द्र थापाको इजलासले जोशीलाई रु दुई करोड ६ लाख जरिवाना र खातामा रहेको रकम जफत गर्ने फैसला गरेको हो ।
नेपालबाट अध्ययनका लागि अमेरिका गएका पंकज जोशीले १० लाख डलरको चिठ्ठा जितेका व्यक्तिलाई ठगाएर पैसा लिएका छन् । उनले अमेरिकाको जेपी मोर्गन चेज बैंकबाट नेपालको बैंक अफ काठमाण्डूमा रकम हस्तान्तरण गरे। त्यसको केही समयपछि उनले चरणबद्ध रुपमा पैसा नेपाल पठाए र पछि आफै नेपाल फर्किए ।
जोशी नेपाल फर्केको केही समयपछि सम्बन्धित अमेरिकी नागरिकले आफूले चिठ्ठा जितेको र जोशीले पैसा चोर्न धोका दिएको थाहा पाए । उक्त व्यक्तिले घटनाबारे प्रहरीलाई जानकारी गराएका थिए । अमेरिकी अधिकारीहरूले पनि जोशीविरुद्ध अमेरिकामा ठगी मुद्दा दायर गरेका थिए।
अपराध गरेर कमाएको रकम नेपाल ल्याएको थाहा पाएपछि अमेरिकी न्याय विभागले नेपाललाई पत्र पठाएको थियो । अनुसन्धानपछि सम्पत्ति शुद्धीकरण अनुसन्धान विभागले विशेष अदालतमा मुद्दा दायर गरेको थियो ।
विशेष अदालतले पंकज जोशीविरुद्ध मुद्दा चल्नु स्वभाविक रहेको भन्दै नेपाल भित्रका होस् वा बाहिर कुनै पनि व्यक्तिले गैरकानूनी माध्यमबाट सम्पत्ति आर्जन गरेको भए छानबिन गर्न सकिने बताएको छ ।
विशेष अदालतले गैरकानूनी स्रोतबाट प्राप्त रकम लुकाउने उद्देश्यले अमेरिकाबाट नेपाल पठाएको भन्दै जोशीलाई दोषी ठहर गरेको थियो । अपराध गरेर पैसा कमाएको थाहा हुँदाहुँदै पनि नेपाली खातामा जम्मा गरिएको थियो । विशेष अदालतले सम्पत्ति शुद्धीकरण हुनेबित्तिकै फौजदारी अपराध हुने बताएको छ ।
निर्णयमा भनिएको छ, ‘मूल अपराध लुकाउन र त्यसबाट प्राप्त सम्पत्ति लुकाउन सम्पत्ति शुद्धीकरण गरिएको देखिन्छ । यो बहुआयामिक आर्थिक अपराध पनि हो।" आदेशमा थप भनिएको छ, “मूल अपराध लुकाइएको हुनाले शुद्धीकरणको कसुर भए पछि व्यक्तिले मौलिक अपराध गरेको हो वा त्यस्तो गर्ने मनसाय थियो भन्ने कुरा अप्रासंगिक छ ।”
अमेरिकाबाट नेपाल फर्किएका पंकज चुपचाप बसे र आफूविरुद्धको मुद्दा लडेनन् । विशेष अदालतले उनी नेपालमा भए पनि मुद्दामा जवाफ दिने मौका पाएको उल्लेख गर्दै उनको मौनतामाथि प्रश्न उठाएको थियो ।
‘एउटा व्यक्तिको कार्यबाट दुई देशबीचको कूटनीतिक सम्बन्ध प्रभावित हुनुहुँदैन, तर यस्ता आपराधिक गतिविधिले नेपालजस्ता मुलुकको अन्तर्राष्ट्रिय छविमा आँच पुग्न सक्छ’, विशेष अदालतले आफ्नो फैसलामा भनेको छ । ‘त्यसैले यस्ता अपराधमा संलग्न व्यक्तिहरू दोषी प्रमाणित हुँदा कानुनको शासन कायम राख्न उनीहरूलाई अदालतमा जवाफदेही बनाउनु आवश्यक छ,’ फैसलामा भनिएको छ ।
विशेष अदालतले उनलाई कुनै पनि जेल सजाय नदिई रु २ करोड ६ लाख जरिवाना गर्ने र उनको नेपालमा रहेको बैंक खातामा रहेको रकम रोक्का गर्न आदेश दिएको हो ।
